Park Pałacowy Mysłakowice

Park Pałacowy w Mysłakowicach to 13-hektarowy teren zielony otaczający dawną rezydencję królewską pruskich Hohenzollernów. Założony w latach 1835-1838 według projektu Petera Josepha Lenné – jednego z najwybitniejszych architektów krajobrazu XIX wieku – zachował układ angielskiego parku krajobrazowego z malowniczymi stawami, cennym drzewostanem i widokami na Karkonosze. To jedno z nielicznych miejsc w Polsce, gdzie można zobaczyć autentyczną pracę Lenné, który projektował też słynny Łazienki Królewskie w Warszawie czy park Sanssouci w Poczdamie.

Choć pałac przez lata pełnił funkcję szkoły (do 2022 roku), a obecnie czeka na nowego właściciela, sam park pozostaje dostępny i wart odwiedzenia.

Historia parku – od prywatnej posiadłości do królewskiej rezydencji

Początki założenia pałacowo-parkowego w Mysłakowicach sięgają XVIII wieku, kiedy to Maksymilian Leopold von Reibnitz zlecił budowę pałacu. Prawdziwa przemiana przyszła jednak w 1831 roku, gdy posiadłość kupił król pruski Fryderyk Wilhelm III i przekształcił ją w letnią rezydencję cesarską. To właśnie na jego polecenie Peter Joseph Lenné zaprojektował rozległy park krajobrazowy, który miał podkreślać prestiż miejsca i wykorzystywać naturalne walory okolicy.

Prace nad parkiem trwały kilka lat. Lenné świadomie wykorzystał naturalne ukształtowanie terenu i istniejące walory krajobrazowe – charakterystyczne dla angielskiego stylu parkowego, który odchodził od sztywnych, geometrycznych założeń francuskich ogrodów na rzecz bardziej swobodnych, przypominających naturę kompozycji.

W tym samym czasie powstała willa „Liegnitz” – budynek w stylu tyrolskim wzniesiony około 1840 roku dla księżnej von Liegnitz. Ten niewielki obiekt, przypominający szwajcarską farmę, stanowił ciekawy kontrast dla monumentalnego pałacu i dodawał parkowi romantycznego charakteru.

Autorem szczegółowych założeń parkowych był ogrodnik Gerhard Koeber, a prace wykonywał ogrodnik Teichler. Park otrzymał wpis do rejestru zabytków już w 1977 roku – wcześniej niż sam pałac.

Co zobaczyć w Parku Pałacowym w Mysłakowicach

Spacer po parku to przede wszystkim kontakt z historycznym drzewostanem – niektóre okazy pamiętają jeszcze czasy królewskie. Park zachował angielski charakter z malowniczymi alejkami, które kiedyś otwierały widoki na Karkonosze. Niestety, jak zauważają odwiedzający, część tych widoków została przesłonięta przez podrosłe drzewa.

Największą atrakcją są dwa stawy wykopane specjalnie dla założenia parkowego. Jeden z nich ma wyspę pośrodku – to właśnie tam pruska rodzina królewska urządzała romantyczne przejażdżki gondolami. Dziś stawy stanowią spokojny punkt krajobrazu, idealny do chwili odpoczynku.

Willa „Liegnitz” w stylu tyrolskim nadal stoi w parku, choć jej stan zachowania budzi różne opinie. Ten niewielki budynek był miejscem, gdzie mieszkała księżna – stanowił bardziej kameralną alternatywę dla oficjalnego pałacu.

Sam pałac, choć obecnie niedostępny dla zwiedzających (do 2022 roku mieściła się w nim szkoła), warto obejrzeć z zewnątrz. Neogotycka bryła z charakterystyczną ośmioboczną wieżą, krenelaż, wykusze i okna z łukami Tudorów – to wszystko dzieło Karla Friedricha Schinkla, który w latach 1832-1835 nadał budowli obecny kształt.

Park Pałacowy Mysłakowice – dla kogo?

To miejsce spodoba się przede wszystkim miłośnikom historii i zabytkowej architektury parkowej. Jeśli interesują cię pruskie rezydencje, dzieła słynnych architektów krajobrazu czy po prostu lubisz spacery w ciszy – warto się tu zatrzymać.

Rodziny z dziećmi znajdą tu przestrzeń do swobodnego biegania i zabawy, choć nie ma tu placów zabaw czy innych typowo dziecięcych atrakcji. To raczej miejsce na spokojny spacer niż całodniową wycieczkę.

Nie każdy będzie zachwycony – park wymaga dalszych prac renowacyjnych, a brak dostępu do wnętrza pałacu może rozczarować osoby spodziewające się pełnoprawnego muzeum. Z drugiej strony właśnie ten nieco zapomniany charakter sprawia, że można tu spacerować niemal w samotności, bez tłumów turystów.

Stan parku i prace renowacyjne

Gmina Mysłakowice, będąca obecnym właścicielem zarówno pałacu, jak i parku, w ostatnich latach podjęła działania restauracyjne. Park przeszedł pewne prace porządkowe, choć do pełnej renowacji jeszcze daleko. Cenny drzewostan wymaga opieki, alejki miejscami są zarośnięte, a niektóre elementy małej architektury parkowej potrzebują konserwacji.

Po zamknięciu szkoły w 2022 roku pałac czeka na kupca. Przyszłość całego założenia zależy więc od tego, kto i w jakim celu przejmie obiekt – czy będzie to hotel, muzeum, czy może inna funkcja.

W czasach świetności parku, w latach 30. i 40. XIX wieku, powstał też most na rzece Łomnicy (1835) i neogotycki kościół (1839-1840), który otrzymał w prezencie dwie pompejańskie kolumny – dar króla Neapolu dla Fryderyka Wilhelma III.

Praktyczne informacje – jak dotrzeć i co warto wiedzieć

Park znajduje się przy ulicy Sułkowskiego w Mysłakowicach, tuż przy drodze krajowej DK367. Z Jeleniej Góry można dojechać autobusami PKS lub MZK linii nr 3. Podróż z Wrocławia wiąże się z przesiadką w Jeleniej Górze, do której bez problemu dojeżdżają pociągi.

Samochodem z Gliwic to około 270 km – trasa prowadzi autostradą A4 do węzła Kostomłoty, następnie DK5 do Bolkowa i DK3 do Maciejowej (dzielnica Jeleniej Góry), skąd przez Wojanów i Łomnicę dociera się do Mysłakowic. Przy szkole (dawnej) znajduje się parking, gdzie można zostawić auto.

Park jest ogólnodostępny – nie ma bramek ani biletów wstępu. Warto zarezerwować na spacer około godziny, choć jeśli lubisz dłuższe wędrówki z aparatem, możesz zostać i dłużej. Najlepiej odwiedzić park w ciepłych miesiącach, kiedy zieleń jest w pełni, choć jesienią drzewostan prezentuje się równie malowniczo.

Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy

Mysłakowice to dobra baza wypadowa do zwiedzania Kotliny Jeleniogórskiej. W samej miejscowości znajduje się wspomniany kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa z 1840 roku – neogotycka świątynia fundowana przez Fryderyka Wilhelma III, wpisana do rejestru zabytków. Na cmentarzu komunalnym można zobaczyć kaplicę cmentarną i mauzoleum rodziny von Ruschwey.

Niedaleko leży Wojanów z własnym pałacem (obecnie hotel), Karpniki ze słynnymi stawami i kolejnym zespołem pałacowym, a także Łomnica. Dla aktywnych – szlaki rowerowe prowadzące przez Kotlinę Jeleniogórską, dla miłośników gór – Karpacz i Szklarska Poręba w zasięgu kilkunastu kilometrów.

Park Pałacowy w Mysłakowicach nie jest miejscem, które zapiera dech w piersiach czy oferuje rozrywkę na cały dzień. To raczej spokojny przystanek dla osób zainteresowanych historią,architekturą i parkową zielenią – fragment dawnej epoki, który przetrwał burzliwe dzieje XX wieku i czeka na lepsze czasy.