Kilka kilometrów od Jeleniej Góry, w niewielkiej miejscowości Łomnica, rozciąga się kompleks, który łączy w sobie historię, architekturę i naturę. Park Pałacowy Łomnica to nie tylko dziewięciohektarowy obszar zieleni nad rzeką Bóbr, ale całe założenie z barokowym pałacem, folwarkiem i muzeum, które wciąż jest w rękach potomków przedwojennych właścicieli. To miejsce, gdzie przeszłość nie jest tylko eksponatem za szybą, ale wciąż żyje.
- barokowy pałac z bogatą historią
- malowniczy park w stylu angielskim
- multimedialne muzeum z tabletami
- romantyczne zakątki i klomby kwiatowe
- Łomnicki Folwark z lokalnymi atrakcjami
Historia pałacu i parku w Łomnicy
Pierwsze wzmianki o majątku w Łomnicy pochodzą z XV wieku, kiedy właścicielami była rodzina Zedlitzów. To co dziś można zobaczyć, powstało jednak znacznie później. W latach 1705-1725 skromny dworek przebudowano na barokowy pałac, a jego obecny kształt ukształtował się podczas modernizacji w latach 1838-1844, gdy posiadłość należała już do rodziny von Küster.
Park krajobrazowy założono w 1835 roku, wykorzystując naturalne ukształtowanie skarpy nad Bobrem. Prawdopodobnie przy jego projektowaniu korzystano z konsultacji Petera Josepha Lenné, słynnego architekta ogrodowego, który tworzył królewskie rezydencje w okolicy. Park w stylu angielskim rozciąga się wokół dwóch budynków – Dużego Pałacu i tak zwanego Domu Wdowy, często nazywanego Małym Pałacem.
Po wojnie majątek przejęło państwo. W pałacu urządzono szkołę podstawową, a zaniedbania doprowadziły do tego, że w latach 80. XX wieku zawalił się dach. Budynek stał w ruinie do momentu, gdy w latach 90. rodzina von Küster odzyskała posiadłość i rozpoczęła żmudną odbudowę. Dziś właścicielką jest Elisabeth von Küster, a kompleks funkcjonuje jako hotel, muzeum i centrum kulturalne.
W piwnicy pałacu zachowały się elementy wcześniejszej, renesansowej budowli, a w jednym z pomieszczeń można zobaczyć oryginalną studnię – świadectwo wielowiekowej historii tego miejsca.
Co zobaczyć w parku i kompleksie pałacowym
Park to nie tylko alejki i stary drzewostan. Wśród okazałych lip drobnolistnych i dębów można spędzić spokojny popołudnień, spacerując wzdłuż Bobru. Romantyczne zakątki, klomby kwiatowe i naturalne ukształtowanie terenu sprawiają, że to dobre miejsce na odpoczynek po zwiedzaniu muzeum.
Samo muzeum mieści się w Dużym Pałacu i nosi nazwę „Trzy wieki życia w Pałacu Łomnica”. Zwiedzanie odbywa się z tabletem i słuchawkami – to multimedialna wystawa, która opowiada nie tylko o historii budynku, ale też o codziennym życiu dawnych mieszkańców i służby. Zwiedza się parter, pierwsze piętro i piwnice. W każdym pomieszczeniu są ławeczki, gdzie można usiąść i wysłuchać wybranych opowieści. Wszystkie meble zostały opisane, a w piwnicy czeka sala kinowa z 20-minutowym filmem o ratowaniu i odbudowie pałacu.
Warto zwrócić uwagę na pałacową kuchnię, która stanowi element ekspozycji. W muzeum jest sporo atrakcji multimedialnych, co sprawia, że zwiedzanie nie jest nudne nawet dla młodszych osób.
Folwark i życie kompleksu
Po drugiej stronie drogi znajduje się Łomnicki Folwark – część, która tętni życiem i przyciąga najwięcej odwiedzających. Mieszczą się tu warsztaty rzemieślnicze, sklep z wyrobami z lnu (Lniany Dom Towarowy), piekarnia ze sklepem folwarcznym, gdzie można kupić produkty z gospodarstwa.
Restauracja „Stara Stajnia” w dawnych zabudowaniach gospodarczych serwuje tradycyjną kuchnie wiejską. To samoobsługowa knajpka, często oblężona przez turystów. Druga restauracja – Pałacowa – mieści się w Domu Wdowy (Małym Pałacu) i oferuje bardziej wyszukane menu z dziczyzną, rybami i historycznymi potrawami regionalnymi. Można tu zjeść przy kominku albo latem na tarasie z widokiem na park i rzekę.
Dla kogo to miejsce
Park Pałacowy Łomnica działa na kilku poziomach. Miłośnicy historii znajdą tu ciekawą opowieść o śląskiej arystokracji i odbudowie zabytkowej posiadłości. Rodziny z dziećmi docenią multimedialne muzeum, plac zabaw i możliwość spaceru po parku. Osoby szukające spokoju mogą po prostu usiąść na leżaku w ogrodzie albo przejść się alejkami nad Bobrem.
Kompleks organizuje też wystawy, koncerty i wydarzenia kulturalne – jest tu centrum kulturalne, które nadaje temu miejscu funkcję nie tylko turystyczną. Nie każdy wie, że można tu również przenocować – w Małym Pałacu i przyległych budynkach funkcjonuje hotel.
Według lokalnych opowieści w piwnicach pałacu ukryto część rodzinnych skarbów von Küsterów podczas wojny. Niektórzy twierdzą, że w księżycowe noce można dostrzec sylwetkę dawnej właścicielki przechadzającej się po parku.
Ile czasu poświęcić na zwiedzanie
Samo muzeum z filmem to około 2 godziny, jeśli chce się wysłuchać wszystkich dostępnych opowieści na tablecie. Spacer po parku, wizyta na folwarku i posiłek w restauracji to kolejne 1-2 godziny. Wygodnie jest zaplanować tu pół dnia, zwłaszcza jeśli zwiedzanie łączy się z jedzeniem i odpoczynkiem w ogrodzie.
Warto pamiętać, że to nie jest szybka atrakcja „na odznaczenie”. Klimat tego miejsca polega właśnie na tym, żeby poświęcić mu czas – posłuchać historii, pospacerować, usiąść w restauracji. Kto szuka szybkich wrażeń, może być zawiedziony. Kto lubi miejsca z duszą – znajdzie tu coś wartościowego.
Informacje praktyczne – ceny, godziny, dojazd
Ceny biletów do muzeum:
- Bilet normalny: 22 zł (w cenie tablet ze słuchawkami)
- Bilet ulgowy: 19 zł
- Bilet ulgowy szkolny: 15 zł
- Przewodnik dla grupy: 280 zł
Godziny otwarcia: Kompleks otwarty przez cały rok. W sezonie (kwiecień-październik) muzeum dostępne codziennie, poza sezonem (listopad-marzec) zwiedzanie po uprzednim zgłoszeniu w Sklepie Folwarcznym w godzinach 11:00-17:00. Najlepiej sprawdzić aktualne godziny na stronie pałacu przed wizytą.
Jak dojechać: Pałac znajduje się przy ulicy Karpnickiej 3 w Łomnicy, około 5 km od centrum Jeleniej Góry, przy rozwidleniu dróg na Kowary i Wojanów. Samochodem z Jeleniej Góry to kilka minut jazdy, parking dostępny na miejscu. Komunikację publiczną zapewnia MZK Jelenia Góra – autobusy jadące w kierunku Łomnicy. Z innych części Polski najwygodniej dojechać przez Wrocław, a stamtąd pociągiem lub autobusem do Jeleniej Góry.
Kontakt: Rezerwacje i informacje: tel. 75 71 30 460, e-mail: [email protected]
Warto połączyć wizytę w Łomnicy z innymi atrakcjami Doliny Pałaców i Ogrodów – w okolicy znajduje się kilkanaście podobnych rezydencji, choć nie wszystkie są tak dobrze odrestaurowane i udostępnione turystom.