Wysoki Kamień to szczyt w Górach Izerskich wznoszący się na 1058 metrów nad poziomem morza, dosłownie rzut beretem od centrum Szklarskiej Poręby. Z jego wierzchołka rozpościera się panorama, która obejmuje Karkonosze, Góry Kaczawskie, Rudawy Janowickie oraz Kotlinę Jeleniogórską – w zasięgu wzroku zostają nawet takie miasta jak Jelenia Góra, Zgorzelec czy Legnica. Na miejscu czeka klimatyczne schronisko prowadzone przez rodzinę ze Szklarskiej Poręby oraz kamienna wieża widokowa, z której widoki robią jeszcze większe wrażenie.
To miejsce dla tych, którzy chcą zobaczyć Sudety z lotu ptaka bez męczącej wspinaczki na najwyższe szczyty.
- zapierające dech w piersiach panoramy
- klimatyczne schronisko z lokalnym jedzeniem
- nowoczesna kamienna wieża widokowa
- różnorodne szlaki turystyczne
- historia sięgająca XIX wieku
Panorama, która przekonuje do Gór Izerskich
Góry Izerskie nie cieszą się taką sławą jak sąsiednie Karkonosze, ale mają swoje atuty. Wysoki Kamień to jeden z nich. Szczyt leży na Wysokim Grzbiecie i oferuje widoki, które spokojnie mogą konkurować z bardziej oblegalnymi punktami widokowymi w regionie.
Z polany przy schronisku i z wieży widokowej rozciąga się szeroka panorama na kilka pasm górskich jednocześnie. Karkonosze widać jak na dłoni, podobnie jak Góry Kaczawskie czy Rudawy Janowickie. W dobrych warunkach atmosferycznych wzrok sięga aż po Kotlinę Jeleniogórską i miasta leżące w dolinie. Nie każdy punkt widokowy w Sudetach daje taką różnorodność – tutaj widać zarówno góry, jak i nizinne tereny.
Wieża widokowa to stosunkowo nowa konstrukcja – kamienna budowla, która wyrasta tuż przy schronisku. Wejście na nią jest płatne, ale schody są szerokie i wygodne, więc wspinaczka nie sprawia problemów. Z platformy widokowej perspektywa zmienia się na tyle, że warto wydać te kilka złotych.
Pierwsze drewniane schronisko na Wysokim Kamieniu powstało już w 1837 roku. Kilka lat później odwiedził je nawet król pruski Fryderyk Wilhelm IV. W 1875 roku dobudowano drewnianą wieżę widokową, ale po pożarze w 1882 roku obiekt trzeba było odbudować. Po II wojnie światowej schronisko popadło w ruinę i w 1963 roku zostało całkowicie rozebrane.
Historia powrotu schroniska na szczyt
Przez ponad trzydzieści lat na Wysokim Kamieniu nie było żadnych zabudowań. Szczyt stał pusty, chociaż szlaki turystyczne wciąż prowadziły na jego wierzchołek. Dopiero w 1996 roku teren zakupiła rodzina Gołbów ze Szklarskiej Poręby, która postanowiła odbudować schronisko i postawić nową wieżę – tym razem kamienną, bardziej odporną na warunki pogodowe.
Obecnie na miejscu działa mały bufet i sklepik, gdzie można kupić coś do picia czy przekąskę. Właściciele wciąż rozwijają to miejsce – trwa budowa nowego schroniska, które ma być bardziej komfortowe dla turystów. To prywatna inicjatywa, więc wszystko dzieje się stopniowo, ale widać, że gospodarzom zależy na tym, żeby Wysoki Kamień znów był pełnoprawnym punktem na turystycznej mapie Gór Izerskich.
Szlaki na Wysoki Kamień – który wybrać
Na szczyt prowadzi kilka szlaków, różniących się długością i stopniem trudności. Najpopularniejsze trasy zaczynają się bezpośrednio ze Szklarskiej Poręby, co jest sporym udogodnieniem – nie trzeba szukać odległych parkingów czy punktów startowych.
Czerwony szlak z dworca kolejowego Szklarska Poręba Górna to klasyczna opcja. Jest to fragment Głównego Szlaku Sudeckiego, który prowadzi przez osiedle Podgórze, Hutniczą Górkę i Rozdroże pod Wysokim Kamieniem. Długość w jedną stronę to około 3,3 km, a przewyższenie wynosi 416 metrów. Spokojnym krokiem dochodzi się na szczyt w nieco ponad godzinę, choć z dziećmi czy z przerwami na zdjęcia może to zająć około 1,5 godziny.
Żółty szlak z okolic Zakrętu Śmierci to krótsza, ale bardziej intensywna opcja. Startuje się wyżej, więc dystans jest mniejszy, ale podejście bywa strome. Na szczyt dociera się w około 80 minut. Ten wariant wybierają osoby, które chcą skrócić sobie drogę i nie mają ochoty na długie podejście przez miasto.
Oba szlaki są dobrze oznakowane i utrzymane. W deszczowe dni może być nieco ślisko, zwłaszcza na odcinkach z korzeniami i kamieniami, ale ogólnie trasa nie wymaga specjalistycznego sprzętu ani dużego doświadczenia górskiego.
Trasa ze Szklarskiej Poręby na Wysoki Kamień to świetna opcja na rodzinną wycieczkę. Szlak jest technicznie prosty, a dzieci zazwyczaj dają radę bez większych problemów. Z wózkiem będzie już trudniej – choć szlak jest utrzymany, to miejscami przeszkadzają kamienie i korzenie.
Dla kogo jest Wysoki Kamień
To miejsce dla praktycznie każdego, kto lubi góry, ale niekoniecznie ma ochotę na wielogodzinne wyprawy z pełnym ekwipunkiem. Rodziny z dziećmi znajdą tu trasę, która nie jest zbyt wymagająca – podejście jest stopniowe, a na szczycie czeka nagroda w postaci widoków i możliwości odpoczynku przy schronisku.
Miłośnicy widoków docenią panoramę, która konkuruje z punktami widokowymi na wyższych szczytach. Nie trzeba się wspinać na Śnieżkę, żeby zobaczyć Sudety z góry – Wysoki Kamień oferuje podobne doznania przy mniejszym wysiłku.
Osoby z psami też chętnie wybierają tę trasę. Szlak nie jest techniczny, więc czworonogi radzą sobie bez problemu. Na szczycie jest dość miejsca, żeby odpocząć i napić się wody przed powrotem.
Co zabrać i jak się przygotować
Standardowy ekwipunek górski wystarczy – wygodne buty trekkingowe, woda, coś do jedzenia. Na szczycie działa bufet, ale dobrze mieć własne zapasy, zwłaszcza jeśli planuje się dłuższą przerwę czy kontynuację wędrówki dalej szlakiem.
Warto zabrać gotówkę – w bufecie nie ma płatności kartą. Wejście na wieżę widokową też jest płatne, choć ceny nie są wygórowane. W 2023 roku bilet kosztował kilka złotych (dokładne ceny mogą się zmieniać, ale to nie są kwoty, które zrujnują budżet wycieczki).
Jesienią i wiosną warto mieć ze sobą dodatkową warstwę odzieży – na szczycie bywa wietrznie, a temperatura odczuwalna potrafi być niższa niż w mieście. Zimą szlak jest przejezdny, choć trzeba liczyć się ze śniegiem i lodem – rakiety mogą się przydać w trudniejszych warunkach.
Praktyczne informacje – dojazd, parking, czas
Dojazd: Najwygodniej dojechać do Szklarskiej Poręby samochodem – miasto leży przy drodze krajowej i jest dobrze skomunikowane z resztą kraju. Można też przyjechać pociągiem Kolei Dolnośląskich – dworzec Szklarska Poręba Górna to idealny punkt startowy dla czerwonego szlaku na Wysoki Kamień.
Parking: Jeśli ktoś wybiera żółty szlak z okolic Zakrętu Śmierci, można zaparkować w tym rejonie (ul. Generała Sikorskiego 16 – parking bezpłatny). Dla czerwonego szlaku wygodnie jest zostawić auto przy dworcu kolejowym.
Czas: Sama wycieczka w obie strony zajmuje około 2,5-3 godzin, ale warto zarezerwować więcej czasu na odpoczynek na szczycie, podziwianie widoków i ewentualnie coś do zjedzenia. Spokojnie można przeznaczyć na tę wycieczkę pół dnia.
Ceny: Wejście na wieżę widokową jest płatne – kilka złotych od osoby. W bufecie przy schronisku ceny są typowe dla górskich punktów gastronomicznych – nie najtaniej, ale bez przesady.
Godziny otwarcia: Szlaki są dostępne przez cały rok. Bufet i wieża widokowa działają sezonowo, zazwyczaj w weekendy i w sezonie letnim – przed wizytą warto sprawdzić aktualne informacje, zwłaszcza jeśli ktoś planuje wizytę poza sezonem.